مشهد در آستانه میلاد امام رضا(ع)؛از حضور زائران خارجی تا عاشقان پیاده

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها: دهه کرامت هر ساله فرصتی مغتنم برای تجدید عهد عاشقان اهل‌بیت(ع) با ساحت نورانی امام رضا(ع) است و شهر مشهد در این ایام رنگ و بویی متفاوت به خود می‌گیرد. حضور زائران داخلی و خارجی در حرم مطهر رضوی، جلوه‌ای از پیوند امت اسلامی با فرهنگ رضوی را به نمایش می‌گذارد؛ حضوری که نه‌تنها بُعد معنوی، بلکه ابعاد فرهنگی و بین‌المللی گسترده‌ای نیز دارد.

در سال‌های اخیر، روند حضور زائران غیرایرانی در دهه کرامت با فراز و نشیب‌هایی همراه بوده است. شرایط منطقه‌ای، محدودیت‌های پروازی و مسائل مرتبط با اعزام کاروان‌های زیارتی، بر میزان ورود زائران خارجی تأثیر گذاشته و آمارها را نسبت به سنوات گذشته با تغییراتی روبه‌رو کرده است. با این حال، اشتیاق ارادتمندان امام رئوف(ع) در کشورهای مختلف همچنان پابرجاست.

امسال نیز با آغاز برخی پروازها از جمله مسیر مشهد–نجف و ورود زائرانی از کشورهایی همچون عراق، ترکیه و ازبکستان، بار دیگر صحن و سرای رضوی میزبان عاشقانی از فراتر از مرزهای ایران اسلامی است؛ هرچند آمارها هنوز به سطح سال‌های گذشته نرسیده، اما پیش‌بینی‌ها از روندی صعودی در آستانه شب و شام میلاد امام رضا(ع) حکایت دارد.

حضور زائران خارجی در دهه کرامت به مشهدالرضا(ع)

مهدی لسانی، مدیر امور زائران غیرایرانی حرم مطهر رضوی در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: با وجود آغاز برخی پروازها از جمله مسیر مشهد–نجف و ورود زائرانی از چند کشور، هنوز آمارها به سطح سنوات گذشته نرسیده است.

مدیر امور زائران غیرایرانی حرم مطهر رضوی، با اشاره به وضعیت حضور زائران خارجی در ایام دهه کرامت افزود: با وجود آغاز برخی پروازها و ورود زائرانی از کشورهای عراق، ترکیه و ازبکستان، هنوز میزان حضور زائران غیرایرانی نسبت به سال‌های گذشته کمتر است.

وی افزود: به دلیل محدودیت‌های پروازی و شرایط منطقه‌ای، روند اعزام کاروان‌های زیارتی با تأخیر مواجه شده و بسیاری از کشورها هنوز امکان اعزام زائران خود را به‌صورت کامل ندارند.

لسانی با اشاره به رصد روزانه وضعیت پروازها و اعزام کاروان‌ها تصریح کرد: در حال حاضر بیشترین زائران خارجی از کشورهای عراق، ترکیه و ازبکستان به مشهد مشرف شده‌اند و سایر کشورها نیز در صورت گشایش مسیرهای پروازی در روزهای آینده به این جمع اضافه خواهند شد.

مدیر امور زائران غیرایرانی حرم مطهر رضوی ادامه داد: با توجه به نزدیک بودن شب و شام میلاد امام رضا(ع)، پیش‌بینی می‌شود با افزایش پروازها و تسهیل ترددها، آمار زائران خارجی نیز روند صعودی به خود بگیرد.

وی با اشاره به برنامه‌های فرهنگی ویژه دهه کرامت گفت: مراسم شب و شام میلاد امام رضا(ع) در صحن غدیر، رواق غدیر و رواق دارالرحمه بعد از نماز مغرب و عشا برگزار می‌شود که شامل سخنرانی، مولودی‌خوانی و شعر به زبان‌های عربی و اردو خواهد بود.

لسانی همچنین درباره برنامه‌های فرهنگی و گردشگری برای زائران خارجی اظهار کرد: در سال ۱۴۰۴ از ۷۶ کشور جهان زائر و گردشگر به حرم مطهر رضوی مشرف شده‌اند که بخشی از آن‌ها غیرمسلمان بوده‌اند.

مدیر امور زائران غیرایرانی حرم مطهر رضوی افزود: سال گذشته حدود هزار گردشگر غیرمسلمان از حرم مطهر رضوی بازدید کردند و امسال نیز برای زائران خارجی برنامه‌های متنوعی از جمله بازدید از موزه آستان قدس، رواق ملل، حرم‌شناسی و معرفی اماکن تاریخی و هنری حرم پیش‌بینی شده است.

به گفته وی، متناسب با نیاز زائران، خدمات ترجمه به زبان‌های مختلف از جمله انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و چینی ارائه می‌شود و در صورت درخواست گروه‌های تخصصی، برنامه‌های ویژه فرهنگی و علمی نیز برای آنان برگزار خواهد شد.

پیش‌بینی حضور حدود ۱۰ هزار نفر در شب میلاد امام رضا (ع)

حسین رضایی، سخنگوی جمعیت خدمتگزار زائران پیاده امام رضا(ع) در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به ورود زائران پیاده در دهه کرامت اظهار کرد: پیش‌بینی می‌شود حدود ۱۰ هزار زائر پیاده در شب میلاد امام رضا(ع) وارد مشهد شوند.

سخنگوی جمعیت خدمتگزار زائران پیاده امام رضا(ع) بیان کرد: سال گذشته حدود ۱۰ هزار زائر پیاده به مشهد مشرف شدند و امسال تاکنون یک کاروان ۴۵۰۰ نفره از قم، کرج، ساوجبلاغ، تهران و همدان که با محوریت تهران ثبت‌نام کرده‌اند، فردا وارد نیشابور شده و به سمت مشهد حرکت می‌کنند.

وی افزود: همچنین یک کاروان ۱۵۰۰ نفره دانشجویی نیز اعلام آمادگی کرده و پیش‌بینی می‌شود فردا به ملک‌آباد رسیده و مسیر خود را به سمت مشهد ادامه دهد.

رضایی با اشاره به خدمات مسیر زائران گفت: در محور نیشابور به مشهد حدود پنج ایستگاه صلواتی ثابت از روز ولادت حضرت معصومه(س) تا میلاد امام رضا(ع) فعال است که خدماتی از جمله صبحانه، ناهار، شام، استراحت شبانه و خدمات درمانی محدود به زائران ارائه می‌دهد.

سخنگوی جمعیت خدمتگزار زائران پیاده امام رضا(ع)ادامه داد: با توجه به کوتاه‌تر شدن مسیرهای پیاده‌روی در دهه کرامت نسبت به دهه آخر صفر، زائران شهرستانی معمولاً مسیرهای ۲۰ تا ۳۵ کیلومتری را در یک روز طی کرده و به مشهد می‌رسند.

وی افزود: علاوه بر این، از مسیر شمال کشور نیز زائرانی از شهرستان‌های علی‌آباد و ساری به سمت مشهد در حرکت هستند که از مسیر گلبهار وارد شهر می‌شوند و در این مسیر نیز ایستگاه صلواتی فعال است.

رضایی همچنین گفت: حدود ۲۵۰ زائر از مسیر سرخس و ۲۰۰ زائر خانم از مسیر قلندرآباد فریمان نیز به صورت پیاده در حال حرکت به سمت مشهد هستند.

سخنگوی جمعیت خدمتگزار زائران پیاده امام رضا(ع)با اشاره به زائران مشهدی و مجاوران افزود: در شب میلاد امام رضا(ع)، زائران پیاده از اطراف مشهد نیز از مسیرهایی همچون جاده قدیم، جاده سیمان، انتهای سیدی، بلوار وکیل‌آباد و شهرک لشکری به سمت حرم مطهر حرکت می‌کنند و مجموع این افراد به حدود ۱۰ هزار نفر می‌رسد.

وی درباره اسکان زائران در مشهد اظهار کرد: برای اسکان موقت پیش‌بینی‌های لازم انجام شده و ظرفیت هیئات مذهبی در اختیار زائران قرار دارد. همچنین با همکاری شهرداری و آستان قدس رضوی، در صورت نیاز امکانات اسکان فراهم می‌شود.

رضایی ادامه داد: برخی هتل‌ها نیز با تخفیف حدود ۵۰ درصدی در خدمت زائران قرار گرفته‌اند.

سخنگوی جمعیت خدمتگزار زائران پیاده امام رضا(ع)با اشاره به نقش موکب‌ها گفت: بخش عمده خدمات در خارج از شهر و در ایستگاه‌های صلواتی ارائه می‌شود و هرچه به مشهد نزدیک‌تر می‌شویم، مشارکت مردمی و ایستگاه‌های صلواتی افزایش پیدا می‌کند.

محدودیت های ترافیکی در محدوده حرم مطهر امام رضا(ع)

سرهنگ محسن موسی آبادی، رئیس پلیس راهور مشهد، در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: با توجه به تشرف زائران و مجاوران و مراسم‌های مردمی در روز ولادت امام رضا (ع)، از ساعت ۱۴ روز سه‌شنبه تمامی مسیرهای منتهی به خیابان امام رضا (ع) حدفاصل میدان بسیج تا میدان بیت‌المقدس مسدود و پاکسازی می‌شود. مسیرهای فرعی، زیرگذر حرم مطهر و طول خیابان اندرزگو نیز شامل این انسداد و پاکسازی خواهند بود.

رئیس پلیس راهور مشهد افزود: از شهروندان و زائران درخواست می‌شود از پارک وسایل نقلیه در محدوده خیابان امام رضا (ع) از ۵۰ متر از اضلاع میدان بسیج زیرگذر حرم مطهر و طول خیابان اندرزگو ساعت ۲ بعدازظهر تا پایان مراسم (حدود ساعت ۲۲) خودداری کنند. در صورت توقف خودروها در محدوده‌های یادشده، پلیس ناچار به انتقال آنها به پارکینگ خواهد بود.

وی ادامه داد: با توجه به شرایط اقتضائی و ترافیکی، اعمال محدودیت‌های لایه دوم نیز محتمل است؛ این محدودیت‌ها ممکن است در طول خیابان شیرازی از میدان شهدا تا حرم مطهر، در طول خیابان نواب صفوی حدفاصل میدان پنج‌راه تا حرم مطهر و در طول خیابان طبرسی تا حرم مطهر اجرا شود.

موسی‌آبادی بیان کرد: هنگام تکمیل ظرفیت پارکینگ‌های زیرگذر حرم، تردد وسایل نقلیه شخصی و موتورسیکلت‌ها ممنوع خواهد شد. همچنین احتمالا از تقاطع زرینه تا تقاطع شهدا، تقاطع خسروی تا چهارراه شهدا و به سمت میدان بیت‌المقدس محدودیت ترافیکی اعمال شود. از میدان شهدا تا حرم مطهر مطهر تا زمانی که جمعیت اجازه دهد حمل و نقل عمومی، تاکسی و اتوبوس فعال است.

رئیس پلیس راهور مشهد همچنین از هماهنگی‌ها با شهرداری مشهد مقدس در جهت افزایش ظرفیت ناوگان اتوبوسرانی، تاکسیرانی و مترو خبر داد و توصیه کرد که زائران از حمل‌ونقل عمومی برای حضور در مراسم جشن ولادت استفاده کنند.

در کنار حضور زائران خارجی، حرکت کاروان‌های پیاده از نقاط مختلف کشور نیز جلوه‌ای دیگر از ارادت مردم به ساحت امام رضا(ع) را رقم زده است؛ کاروان‌هایی که با وجود کوتاه‌تر بودن مسیرهای دهه کرامت نسبت به دهه پایانی صفر، با شور و شعور معنوی خاصی راهی مشهدالرضا(ع) شده‌اند و پیش‌بینی می‌شود حدود ۱۰ هزار نفر از آنان در شب میلاد وارد این شهر شوند.

تمهیدات فرهنگی، خدماتی و ترافیکی گسترده‌ای نیز برای میزبانی شایسته از زائران پیش‌بینی شده است؛ از برگزاری مراسم چندزبانه در صحن‌ها و رواق‌های حرم مطهر گرفته تا ارائه خدمات ترجمه، بازدیدهای فرهنگی و تسهیل اسکان و حمل‌ونقل. این برنامه‌ریزی‌ها نشان‌دهنده نگاه بین‌المللی آستان قدس رضوی به موضوع زیارت و توجه به نیازهای متنوع زائران است.

به نظر می‌رسد با افزایش تدریجی پروازها و گشایش مسیرهای ارتباطی، روند حضور زائران خارجی در روزهای آینده شتاب بیشتری بگیرد و دهه کرامت امسال نیز با اجتماع پرشور عاشقان امام مهربانی‌ها، جلوه‌ای دیگر از وحدت، همدلی و پیوند ملت‌ها در سایه فرهنگ رضوی را به تصویر بکشد.